Mahjong Taktikleri: Hangi Çift Önce Alınır?
Mahjongda en işe yarayan taktik, aldığında masada en çok açık çift bırakan eşleşmeyi seçmektir. Bunu sitenin kendi kurallarıyla 2.000’er dağıtımda ölçtük: aynı oyuncu bu tek kuralla bitirme oranını Kule’de %44,6’dan %64,9’a, Kale’de %24,7’den %59,5’e çıkardı. Bu rehber Mahjong sayfasındaki kısa taktiklerin devamıdır; kuralları değil, hangi çifti ne zaman alacağını anlatır.
Kısaca kural şu: bir taşın alınabilmesi için üstünde taş olmamalı ve sol ya da sağ yanından biri boş olmalıdır. Taşların tamamı ve dizilimler oyun sayfasında anlatılıyor.
Mahjong taktikleri ne kadar fark eder?
Taktik farkı büyüktür: aynı dağıtımlarda en iyi kural, rastgele eşleştirmeye göre her dizilimde 20 ila 38 puan daha fazla oyun bitirdi. Aşağıdaki tablo, geri al ve karıştır kullanmadan, ilk takılmada oyunu bırakan bir oyuncunun bitirme oranıdır.
| Nasıl seçiyor? | Kule | Köprü | Kale |
|---|---|---|---|
| Rastgele bir açık çift | %44,6 | %28,4 | %24,7 |
| Hep en üst kattaki çift | %28,7 | %44,1 | %39,5 |
| En çok yeni taş açan çift | %40,6 | %41,5 | %35,6 |
| Bütün taşları açık türü al + eşi üstüne bırakma | %41,3 | %32,5 | %24,1 |
| Sonra en çok açık çift bırakan çift | %64,9 | %66,0 | %59,5 |
İki sonuç dikkat çekiyor. Birincisi, yaygın “en üst kattan başla” tavsiyesi Kule’de rastgele oynamaktan da kötü çıktı. İkincisi, en çok yeni taş açan çifti seçmek, ilk bakışta mantıklı olsa da açık çiftleri korumanın gerisinde kaldı. Açılan taşın masada eşi yoksa bir işe yaramıyor; açık çift sayısı ise doğrudan bir sonraki hamle seçeneğini ölçüyor.
Her dağıtım çözülebilir üretildiği için kusursuz oyunla oran %100’dür. Tablodaki fark, seçimlerin oyunu nasıl kilitlediğini gösterir.
Hangi çift önce alınır?
Önce masadaki bütün taşları açık olan türü, sonra kendi eşini örten taşı, sonra açık çift sayısını en yüksek tutan eşleşmeyi al. Her hamlede şu sırayla bak:
- Bir türün masada kalan bütün taşları açık mı? Dört Daire 7’nin dördü de açıksa ya da son iki Batı rüzgârı yan yana serbestse, onları almak hiçbir zaman zarar vermez. Taş kaldırmak başka bir taşı kapatamaz; bu yüzden bu hamle sonraki hiçbir çözümü bozmaz.
- Bir taş kendi eşinin üstünde mi? Öyleyse o taşı içeren bir eşleşmeyi öne al. Alttaki eş, ancak üstteki kalkınca açılır.
- Kalan seçenekler arasında hangisi daha çok açık çift bırakır? Oyunun bilgi satırındaki Açık çift sayacı tam da bunu sayar. Aklından iki adayı dene: hangisi sayacı daha yüksek bırakıyorsa onu al.
- Hâlâ eşitlik varsa altında daha çok taş olan, yani yığını küçülten çifti seç.
Birinci madde tek başına yetmez. Ölçümde bu kuralı rastgele oyuna eklemek bitirme oranını artırmadı; zararsızdır ama oyunu asıl belirleyen, seçim yapman gereken anlardır.
Açık çift sayacı nasıl okunur?
Sayaç, serbest taşlar arasında kurulabilecek bütün eşleşmeleri sayar. Aynı türden iki açık taş 1, üç açık taş 3, dört açık taş 6 çift olarak görünür. Bu yüzden üç açık aynı taştan ikisini aldığında sayaçtan tek değil üç çift birden düşer. Sayacın sıfıra düşmesi ise hamle kalmadığı anlamına gelir; oyun o an “Hamle kalmadı” diye yazar.
Üç açık taştan hangi ikisi alınır?
Aynı türden üç taş açıksa ve dördüncüsü kapalıysa, alacağın ikiliye dördüncüyü örten ya da onun yanını tıkayan taşı kat. Mahjongda en sık kilitlenme buradan çıkar.
Çözülmüş örnek: üç Daire 5
Masada üç Daire 5 serbest: A ikinci katta, B ve C zemin katta, birbirinden uzakta. Dördüncü Daire 5, A’nın tam altında.
- B ile C’yi alırsan geriye A ve altındaki eşi kalır. A, eşinin üstünde durduğu için alttaki hiçbir zaman serbest kalmaz; A da eşi olmadan alınamaz. Oyun bu türde kilitlenir.
- A ile B’yi alırsan alttaki Daire 5’in üstü açılır. Yanlarından biri boş olduğunda C ile eşleşir.
- Karar: A ile B’yi (ya da A ile C’yi) al.
Aynı mantık yan komşular için de geçerlidir. Kalacak taş, dördüncünün hem solunu hem sağını kapatan bir sıranın parçasıysa onu da erken almak gerekir.
Ölçüm bunu doğruluyor. Rastgele oynayan biri takıldığında, durumların %17 ile %27’sinde masada kendi eşinin üstünde kalmış bir çift vardı. “Eşi üstüne bırakma” kuralı eklenince bu oran %0-3’e indi ve bitirme oranı her dizilimde 5-7 puan arttı.
Yüksek yığınlar mı, uzun sıralar mı?
Hangisinin önce açılacağı dizilime bağlıdır: Kule’de uzun zemin sıraları, Köprü ve Kale’de yüksek yığınlar darboğazdır. Üç dizilimin yapısı şöyle:
| Dizilim | Katlara göre taş | Başta serbest | Başta üstü örtülü | Rastgele | Açık çifti koru |
|---|---|---|---|---|---|
| Kule | 96 / 36 / 8 / 4 | 36 | 48 | %44,6 | %64,9 |
| Köprü | 68 / 62 / 12 / 2 | 32 | 78 | %28,4 | %66,0 |
| Kale | 80 / 48 / 16 | 36 | 64 | %24,7 | %59,5 |
- Kule: 144 taşın 96’sı zemin katta, 12 taşlık uzun sıralarda. Bir sıranın ortasındaki taş, iki ucu açılana kadar bekler. Önce sıra uçlarını aç; tepedeki dört taş zaten baştan serbesttir ve acele gerektirmez.
- Köprü: Başta 78 konumun üstü örtülü, üç dizilimin en çoğu. Kulelerin içi uzun süre kapalı kalır; hep en üst kattan almak burada rastgeleye göre 15,7 puan kazandırdı.
- Kale: Sur duvarları ve köşe burçları çok sayıda taşın iki yanını dolu tutar. Rastgele oyun burada en çok zorlanır; takıldığında ortalama 50 taş masada kalır.
Ortalama bir dağıtımda ilk anda Kule’de 18,9, Köprü’de 15,2, Kale’de 18,7 açık çift bulunur. Köprü’de seçenek baştan azdır, bu yüzden ilk hamlelere daha çok düşünerek başla.
Mahjong taşlarının anlamları
Mahjong taşları geleneksel takımda üç seri, rüzgârlar, ejderler ve bonus taşlardan oluşur. Bu sitede Çince işaretler yerine rakam, harf ve sade resimler kullanılır; eşleşme kuralı aynıdır.
| Sitedeki adı | Geleneksel adı ve anlamı | Bu sitede görünüşü | Adet |
|---|---|---|---|
| Daire 1-9 | Daireler: ortası delik bozuk para | Mavi yuvarlaklar | 36 |
| Çubuk 1-9 | Bambular: ipe dizilmiş paralar | Yeşil çubuklar | 36 |
| Rakam 1-9 | Karakterler: “on bin” anlamına gelen işaret | Büyük kırmızı rakam | 36 |
| Rüzgâr | Doğu, Güney, Batı, Kuzey | D, G, B, K harfi ve ok | 16 |
| Ejder | Kızıl ejder (orta), yeşil ejder (zenginlik), beyaz ejder | Kırmızı alev, yeşil yaprak, mavi çerçeve | 12 |
| Çiçek | Geleneksel takımda erik, orkide, krizantem, bambu | Lale, Gül, Papatya, Karanfil | 4 |
| Mevsim | İlkbahar, Yaz, Sonbahar, Kış | Filiz, yaprak, kar tanesi gibi sade resimler | 4 |
“Kızıl ejder mahjong taşı” diye aranan taş, bu sitedeki Kırmızı ejderdir. Tek kişilik taş eşleştirmede taşın anlamı puan ya da öncelik getirmez; her taşın tek işi, eşini bulmaktır.
Taktik açısından önemli fark çiçek ve mevsimlerdedir. Bu sekiz taşın her biri tektir, ama dört çiçek kendi aralarında, dört mevsim de kendi aralarında eşleşir. Yani her biri dört taşlık bir grup gibi davranır. Bir çiçek açıksa ve bir başkası henüz gömülüyse, onu hemen harcamak yerine öbür açık çiçekleri ve kilitlediği taşları düşün.
Mahjong nasıl bitirilir: takılınca ne yapmalı?
Takıldığında önce birkaç hamle geri al, son seçim yaptığın ana dön; çözüm bulamazsan Karıştır’a bas. Bu sitede her dağıtım çözülebilir üretilir, Karıştır da kalan taşları yine çözülebilir biçimde yeniden dizer.
Karıştır’a kaç kez ihtiyaç duyulduğunu da 500’er oyunla ölçtük:
| Kule | Köprü | Kale | |
|---|---|---|---|
| Rastgele oyun: oyun başına ortalama karıştırma | 0,56 | 0,77 | 0,88 |
| Açık çifti koruyan oyun: ortalama karıştırma | 0,40 | 0,38 | 0,45 |
| Açık çifti koruyan oyun: hiç karıştırmadan biten | %61,0 | %63,0 | %56,6 |
| Rastgele oyun: karıştırmanın da kurtaramadığı oyun | %3,6 | %2,2 | %2,0 |
Son satır önemlidir. Kalan taşlar hiçbir sırayla açılamayacak durumdaysa (örneğin son iki taş üst üste kaldıysa) karıştırma da işe yaramaz; oyun bunu söyler ve geri almanı önerir. Açık çiftleri koruyarak oynayan simülasyonda bu durum hiç görülmedi.
Geri al sınırsızdır, karıştırmayı da geri alır; bilgisayarda Ctrl+Z ile çalışır. Bitiş ekranında kaç ipucu ve kaç karıştırma kullandığın yazılır.
Sık yapılan hatalar
- İlk gördüğün çifti almak. Rastgele eşleştirme Kale’de dört oyundan üçünü kilitledi.
- Üç açık taştan en kolay ikisini almak. Kalan taş eşinin üstündeyse o tür hiç bitmez.
- Çiçek ve mevsimleri hemen harcamak. Esnek oldukları için ileride bir kilidi çözmeye yararlar.
- Takılınca hemen karıştırmak. Önce geri al; hatanın nerede olduğunu görmek bir sonraki oyunda işine yarar.
Görsel dikkati ve hafızayı çalıştıran öteki oyunlar için hafıza geliştirme oyunları, kartla oynanan tek kişilik oyunlarda hamle sırası için solitaire taktikleri rehberine bakabilirsin.
Nasıl ölçtük
Sitedeki mahjongun kendi kural dosyasını (dağıtım, serbest taş ve karıştırma işlevleri) Node.js’te değiştirmeden çalıştırdık. Her dizilim ve her strateji için aynı 2.000 dağıtım oynandı; oyuncu geri al ve karıştır kullanmadı, ilk “hamle kalmadı” anında oyun takılmış sayıldı. “Açık çifti koru” stratejisi, önce bütün taşları açık türü alır, kalan iki eşini üst üste bırakacak çiftleri eler, sonra her adayı deneyip ardından kalan açık çift sayısını (oyundaki sayaçla aynı hesap) en yüksek tutanı seçer. Karıştırma tablosu ayrı 500’er dağıtımla, takılınca sitenin karıştırma işlevi çağrılarak ölçüldü. Sonuçlar örneklemdir; aynı yöntemle yeniden ölçülünce birkaç puan oynayabilir.
Sık sorulan sorular
Mahjongda hangi taşlar önce alınmalı?
Önce, aldığında masada en çok açık çift bırakan eşleşmeyi seç. Bir taş türünün masadaki bütün taşları açıksa onları hemen alabilirsin. Kendi eşinin üstünde duran taşı da erken kaldır; altındaki eşi ancak o kalkınca açılır.
Mahjong neden çözülemiyor?
Çoğu zaman bir taş kendi eşinin üstünde ya da önünde kaldığı için. Aynı türden üç açık taştan yanlış ikisini aldıysan son kalan, altındaki eşini kapatır ve ikisi de alınamaz. Bu sitede her dağıtımın bir çözümü vardır; takıldıysan geri alıp başka bir çift dene.
Mahjong taşlarının anlamları nelerdir?
Geleneksel takımda üç seri vardır: daireler (bozuk para), bambular (ipe dizilmiş paralar) ve karakterler (on bin anlamına gelen Çince işaret). Dört rüzgâr yönleri, üç ejder ise kırmızı, yeşil ve beyaz renkleri taşır. Çiçek ve mevsim taşları bonus taşlarıdır.
Mahjongda karıştır kullanmak hile mi?
Hayır. Karıştır oyunun kendi düğmesidir; masadaki taşların yerini değiştirir ve yeni dağılım yine çözülebilir olur. Bitişte kaç kez karıştırdığın yazılır. Hiç karıştırmadan bitirmeyi hedef olarak koyabilirsin.
Mahjongda en zor dizilim hangisi?
Bu sitede rastgele oynayan biri için Kale en zorudur: ölçümde rastgele eşleştirme Kale'yi yalnız %24,7 oranında bitirdi. Açık çiftleri koruyan oyunla üç dizilimin farkı kapanıyor; Kule %64,9, Köprü %66,0, Kale %59,5 oldu.